Ga naar inhoud

Instandhouding van soorten

In onze wereld verdwijnen er planten en dieren. Zo is soortenrijkdom een belangrijk begrip binnen biodiversiteit. Hoeveel plantensoorten telt de wereld en hoeveel zijn er met uitsterven bedreigd? Als we het alleen hebben over bomen dan liegen de cijfers er niet om: wereldwijd zijn er meer dan 9600 soorten met uitsterven bedreigd (zie www.globaltrees.org)! Dat is 10 % van de bomen op onze wereld!

Grote organisaties zoals de BGCI (Botanic Gardens Conservation International), FFI (Fauna & Flora International) of de IUCN (International Union for Conservation of Nature) nemen op internationaal vlak initiatieven om te voorkomen dat bedreigde soorten uitsterven. Om dat doel te bereiken doen ze beroep op een netwerk van landen, regeringen, organisaties en mensen.

Wereldwijd maken botanische tuinen deel uit van dat raderwerk. Elk één met zijn invalshoek en specialisatie. Arboretum Wespelaar levert een bijdrage door de aanplanting van veel (bedreigde) struiken en bomen van wilde herkomst. Wetenschappers vinden dat principe belangrijk omdat planten die in hun natuurlijke habitat met uitsterven bedreigd zijn, op die manier toch nog elders overleven en zo hun genenbron bewaard blijft. Men noemt dat ex-situ bescherming of het behoud van soorten buiten hun natuurlijke omgeving. De prioriteit bij soortenbeschermingsprogramma's ligt vanzelfsprekend steeds bij in-situ bescherming maar dat is soms onvoldoende.

Onze databank kan in detail weergeven welke planten van wilde herkomst zijn. Dit is te zien op de plantenetiketten: afhankelijk van het type etiket wordt er ‘WLD’ of ‘Wild Origin’ vermeld.

Momenteel telt onze collectie van struiken en bomen 209 Rode Lijst soorten: zie lijst (zie ook website IUCN Red List). De Rode Lijst geeft informatie over bedreigde soorten en indirect ook over de toestand van de biodiversiteit - de verscheidenheid van alle levende planten en dieren op aarde.De soorten worden onderverdeeld naar de mate waarin ze bedreigd zijn. Zo tellen we bijvoorbeeld:

  • 1 soort met status 'extinct in the wild' of 'uitgestorven in het wild': er bestaan alleen nog gekweekte exemplaren van (Franklinia alatamaha)
  • 4 soorten met status 'critically endangered' of 'ernstig bedreigd': een soort met extreem hoge kans om in de natuur op korte termijn uit te sterven (bv Torreya taxifolia, Magnolia zenii)
  • 25 soorten met status 'endangered' of 'bedreigd': een soort met een zeer hoge kans om uit te sterven (bv Fitzroya cupressoides, Picea martinezii)
  • 34 soorten met status 'vulnerable' of 'kwetsbaar': de soort gaat sterk achteruit en loopt het risico om op middellange termijn bedreigd te worden (bv Davidia involucrata var. vilmoriniana, Pseudotsuga sinensis)
  • 20 soorten met status 'near threatened' of 'bijna bedreigd': de aantallen van de soort nemen af zonder dat de soort daardoor direct in gevaar komt. Het risico op bedreiging wordt wel groter (bv Cryptomeria japonica, Tsuga canadensis)
  • 11 soorten met status 'lower risk, near threatened' (Dipteronia sinensis, Leitneria floridana)
  • 0 soorten met status 'lower Risk: Conservation Dependent' 
  • 100 soorten met status 'least Concern' of 'niet bedreigd': soorten die wijdverspreid en goed vertegenwoordigd zijn (Diospyros lotus, Microbiota decussata)
  • 8 soorten met status 'lower Risk: Least Concern' (Euonymus grandiflorus, Quercus macrocarpa)
  • (8 soorten met status 'data deficient')

Het risico dat een soort uitsterft en de ernst van de bedreiging wordt vastgesteld a.d.h.v. de snelheid waarmee het aantal exemplaren afneemt, de zeldzaamheid van de soort en de verspreiding van de soort (grootte van het leefgebied, mate van versnippering). Deze criteria zijn van toepassing op alle soorten overal ter wereld. Het gaat dus ook echt over de kans op uitsterven op wereldschaal.

Jaarlijks bezorgen wij onze gegevens aan de BGCI die ze verwerkt. Onze planten en hun informatie staan ter beschikking van wetenschappers.

Download hier onze Rode Lijst wandeling doorheen het Arboretum Wespelaar. Opgelet: Er staan geen extra plakaatjes bij de 10 bomen vanop deze wandelfiche. Je zal ze dus zelf moeten zoeken in de aangeduide perken. Wel staat er op de displays van elke boom die op de Rode Lijst voorkomt, een klein rood plakaatje met "red list". Niet al onze rode lijst-planten zijn opgenomen in deze wandeling.

Foto's

Links

Plantcol - Belgische plantencollecties

Het PLANTCOL-project belicht het unieke en de schitterende pracht van de Belgische plantencollecties en presenteert deze informatie aan een wereldpubliek.

http://www.plantcol.be

WPID: 278
Hoge resolutie foto's identificatie sleutels